BBC: DARWIN'S DANGEROUS IDEA izle / torrent

Darwin'in Tehlikeli Fikri:

I Body and Soul

150 yıldır, devrimci bir fikir bütün dünyaya yayılıyor. O, Dünya üzerindeki yaşam ve doğadaki yerimize ilişkin anlayışımızı dönüştürerek yaratılışın gizemlerini çözmeye yardımcı olmuştur. Fakat sadece bilimsel değil çok daha ötesine uzanan bir etki bu. Mirası hayatımızın, kültürümüzün, siyasetimizin ve dini inançlarımızın en derinlerine ulaşarak meydan okuyor. Bizi, insan ahlâkının ve tutumunun, temel dayanaklarını sorgulamaya zorluyor. Ama emperyalizm, savaş ve soykırımın meşrulaştırılması için de kullanıldı. Bu seride size, modern dünyada ortaya çıkan en önemli fikrin serencamını anlatacağım. Darwin'in doğal seleksiyona dayanan evrim teorisi artık, dünyadaki canlılığın temel gidişatının doğru tanımlanması olarak geniş bilimsel kabul görmektedir. Ve tabii bilimsel bir gerçeklik de hiçbir zaman kötü olamaz. Fakat bu fikir o kadar devasadır ki, artık kendine ait bir hayatı vardır. Darwinizmi doğru anlamak, insanlığın en büyük sorunlarının çoğunun kilidine anahtar önerebilir. Öte yandan yanlış anlamak ise doğrudan cehenneme götürür. Darwin'in tehlikeli fikrinin dünyasına hoş geldiniz!

  

II Born Equal

İşte bir soru, ABBA'nın Anni-Frid Lyngstad'ı ile Charles Darwin arasında ne bağlantı var? Cevap, Adolf Hitler. Norveç Nazi işgali sırasında, Anni-Frid Lyngstad, tasarlanmış binlerce bebek gibi genç bir Norveçli ile bir Alman askerinin çocuğuydu. Nazi önderliği bu ilişkileri teşvik ediyordu. Bir arî üstün ırk yaratmak için seçici bir yetiştirme programları vardı. Planları, Charles Darwin'in evrim teorisinin kaba bir manipülasyonundan ya da "en güçlü olanın hayatta kalması"ndan esinlenmişti. Bu programda, Darwin'in teorisinin; kültürü ve siyaseti etkilemek için nasıl kullanılmış olduğunu keşfedeceğim. Darwinist teori, ikinci Dünya Savaşı'ndan bu yana, ırkçılığı caydırmak ve insan eşitliği fikrini teşvik etmek için kullanılmaktadır. Fakat öncesinde; ayrımcılık, emperyalizm ve kitle katliamlarını meşrulaştırmak için istismar edildi. Naziler; Berlin Wannsee'de, bu villada, Holokost planlarını sonuçlandırmak için Darwin'in evrim teorisinin çok açık bir şekilde saptırılmış bir yorumunu kullandılar. Charles Darwin, böyle bir planı, aklının ucundan geçiremezdi. Ama burada Wannsee'de, Naziler; O'nun "en güçlü olanın hayatta kalması"nı alıp, gezegen üzerindeki yaşamın çeşitliliği ve karmaşıklığı hakkındaki teorisini ezerek çağımızın en şeytani fikirlerinden birinin motoru haline getirdiler.

  

III Life and Death

Gezegenimiz kitlesel bir yok oluşunun ortasında. Her saat, üç türün sonsuza kadar kaybolduğu tahmin edilmektedir. Bu, günde 70, haftada 500, her yıl 27.000 türdür, ki bu onu dünya tarihinin en hızlı yok oluş oranı yapar. Ve nedeni hakkında hiç şüphe yok, bu biziz. Charles Darwin 150 yıl önce, bize yeryüzündeki tüm yaşam arasındaki karmaşık bağlantıları anlamak için anahtar verdi. "Yaşamın hassas ağı"nın bir parçasının sökülmesi veya hasarı başka bir yerde feci sonuçlara neden olabilir. Ama dinlemekte isteksiz ve harekete geçmekte yavaşız. Bu programda, Darwin'in; yeryüzündeki tüm yaşam arasındaki güzel ama kırılgan ilişkiye nasıl gözlerimizi açtığını, onun mirasının tam etkilerini anlamak ve kabul etmek için nasıl mücadele ettiğimizi ve Darwin'in gezegenimizin tarihindeki en büyük felaketlerden birini önlemeye yardımcı olmak için ihtiyacınız olan bilgiyi bize nasıl vermiş olduğunu keşfedeceğim. Belki de kendimiz de dahil olmak üzere, kitlesel tükenişe neden oluyoruz, çünkü yalnız değiliz. Büyük hayat ağının parçasıyız ve bu ağı mahvedersek, kendimiz de gideriz. Bu meydan okumaya cevaplar kolay değil, ama imkansız da değil. Aynı, Charles Darwin'in tehlikeli fikrinin boyutlarını ve önemini ancak bu kadar zaman sonra anladığımız gibi.

  

THE END OF GOD? izle

A Horizon Guide To Science And Religion / Tanrının Sonu Mu? Bilim ve Dine dair Ufuk Açan Bir Kılavuz:

"1860 yılı. Darwin'in "Türlerin Kökeni" kitabını yayınlamasının üzerinden 1 yıldan az bir süre geçmişti ki, Viktoria toplumu evrim teorisinden rahatsızlık duymaya başlamıştı. Oxford'taki Doğa Tarihi Müzesi bine yakın izleyiciyle dolmuştu. Evrimin savunmasını yapmak, "Darwin'in bulldogu" olarak anılan, Thomas Huxley adında genç bir biyoloğa düşmüştü. Bilim dünyasında, dinin yerinin olmadığını düşünen yeni jenerasyondandı.

Ben bilim tarihçisiyim, burada sürdürülen bu tartışma benim için çok heyecan verici. Bilim ve din arasındaki çatışmanın kaçınılmaz olduğu ve sonsuza dek sürecek amansız bir galibiyet mücadelesi içinde oldukları genel düşüncesinin temelini oluşturdu. Bugün,150 yıl sonra görünen o ki; savaşın galibi bilim oldu. 50 yıllık bilim programlarına doğru geçmişe baktığımda sormak istiyorum: Bu modern bilim çağında tanrıya bir yer kaldı mı?"

BBC yapımı bu belgesel bu soruya cevap ararken, Richard Dawkins, Stephen Hawking ve Brian Cox gibi birçok bilim insanını da konuk ediyor.

THE SECRET LIFE OF CHAOS izle

Kaos'un Gizli Yaşamı: 

Mikro ve makro evrenin kozmik yapısına derin bir dalış yapan ve kaos teorisini tüm ana hatlarıyla net ve radikal bir açıyla anlatan, son derece didaktik bir yapım. Prof. Jim Al-Khalili'nin hoş ve akıcı sunumuyla daha da izleyiciyi kendine bağlayan belgesel, kaos teorisinden evrime, kozmik boyutlardan kelebek etkisine; "yaşam nereden geldi ve nasıl oluştu" gibi bir soruyla radikal derinlikte epistemoloji, kozmoloji, astrobiyoloji gibi birçok alana giriyor ve işlediği konulara hakim olduğu kadar tüm bunları izleyiciye de olabildiğince berrak bir sadelikte sunmayı başarıyor.

"Bu, çok basit bir soruya yönelik bir filmdir: Buraya nasıl geldik? Bunlar, bütün insanların oluştuğu element ve bileşikler. İnanılmaz biçimde, neredeyse utandıracak kadar yaygınlar. Aslında insan vücudunun yüzde 99'u hava, su, kömür ve kireç karışımıdır. Çok az da demir, çinko, fosfor ve sülfür gibi egzotik elementlerin izleriyle birlikte. Aslında, insan vücudunun çoğunu oluşturan elementlerin birkaç paund tuttuğunu tahmin ediyorum. Fakat bir şekilde, trilyonlarca sıradan atom mucizevi biçimde anlaşarak, kendilerini; düşünen, nefes alan, yaşayan insanlara dönüştürürler.

Bu basit yapı taşlarının bir araya gelme mucizesinin nasıl olduğu sorusu hakikaten de sorabileceğimiz en kafa karıştırıcı sorudur. Bu sorunun cevabının bilimin haddini aştığını düşünebilirsiniz. Fakat bu değişiyor. İlk kez, geçmiş din ve felsefeleri bu en temel soruları ele alması için mücadele cesaretine bilimin ittiğine inanıyorum. Bu film bir seri tuhaf ve birbiriyle bağlı doğanın gizli yüzünü ortaya seren keşifllerin hikayesidir. Bu, düzen ve kaos arasındaki, tuhaf, beklenmedik ilişkinin keşfi hakkındadır."

NG: STRESS, PORTRAIT OF A KILLER izle

National Geographic: Stres Bir Katilin Portresi

''Stres; herkesin zihnini kurcalayan, gecelerini çekilmez kılan, dengesini alt üst eden cehennem. Ama durum hep böyle değildi. Bir zamanlar stresin esas işlevi hayatımızı kurtardı. Fakat her şey değişti: Bir zamanlar hayatta kalmamıza yardım eden şey şimdi en büyük kabusumuza dönüştü. Bugün doğada ve laboratuvardaki bilimsel keşifler; stresin bir ruh hali olmadığını, ölçülebilen ve tehlikeli bir şey olduğunu kanıtladı. Bilim insanları stresin ne kadar ölümcül olabileceğini en umulmadık yerlerde ortaya çıkarıyorlar. Stresin; beyinlerimizi ufaltan, göbeğimizi büyüten ve hatta kromozomlarımızı bozan etkileri vücudumuzun derinliklerinde bulunabilir. Kurtarıcı... Zorba... Salgın... Stresin portresi ortaya çıkıyor."

Hepimizin stresle bir ilişkisi vardır ancak çok azımız onun içimizde nasıl işlediğini bilir. Çok azımız modern dünyanın baskısının bizi nasıl bir ölümcül strese itebileceğini anlar. Bu konuda ne yapabileceğimizi bilenlerin sayısı ise çok daha az. Zeitgeist III: Moving Forward'dan hatırlayabileceğimiz nörobiyoloji profesörü Robert Sapolsky'nin çalışmaları da anlatılanlara somutluk katıyor.

BBC: FIRST LIFE izle

David Attenborough'den İlk Yaşamı:

Arrival:

''Yaşamın başlangıcını öğrenmek için olağanüstü bir seyahatdeyim. İlk çağlarda dünyanın nasıl oluştuğunu derlemek için yalnızca dünyayı dolaşmayacağım, aynı zamanda geçmişe de gideceğim. Bir kısmının yakın zamana kadar bilinmediği mucizelerle dolu bir yolculuk olacak. 50 yıllık programcılık hayatımda canlı hayatının ihtişam ve karmaşıklığını keşfedebilicek kadar şanslıydım. Şimdi de tüm bunların kökenini keşfetmek ve dünyada var olmuş ilk canlı varlıkları gün yüzüne çıkarmak için yola koyuluyorum.

Bilim insanları yaşayan ilk canlıların nasıl göründüğüne dair çarpıcı deliller buldu. Son teknolojiyi kullanarak ilk yarım milyon yıl içinde yaşayan canlıları hayata döndürüreceğiz. Ortaya çıktıkları ilk andan toprağa ayak basmaya başladıkları ana kadar onları gözlemleyerek, haraket eden bedenlerinin gözlerinin, ağızlarının nasıl oluştuğuna dair bir kanıya varabiliriz. Böylece bildiğimiz hayvanların temel yapısını, yaşayan bu ilk canlıların nasıl oluşturduğunu anlayabileceğiz.''

Conquest:

''Önceki bölümde 600 milyon yıl önce yaşayan basit hücreli canlıların nasıl çok hücreli canlılara dönüştüğüne tanıklık ettik. Bu bölümde ise daha sonra neler olduğunu araştırıcağım. Günümüz canlılarının temel taşının oluştuğu geçmiş zamanlarla ilgili hem fosillerden hem de yaşamakta olan canlılardan deliller toplayacağım. Eklem bacaklı olan bir grup onların büyük öncülerindedi. İlk büyük yırtıcılardı. Gözleri, ayakları ve sağlam bir harici iskeletleri vardı. Karayı ve havayı keşfeden ilk sürüngen topluluklarıydılar.

600 milyon yıl önce dünya bugün bildiğimiz halinden hayli farklı bir durumdaydı. Karalarda hayvanlar ve bitkilerden eser yoktu. Fakat okyanuslar ise tam aksine organizma doluydu. Etraflarında bulunan sudan yiyeceklerini elde eden ilk tarih öncesi canlılar hareketsiz organizmalardı. Ancak canlıların ağızı ve hareket edebilme yeteneğini geliştirmeleriyle evrim kendini gösterdi.''

Dan Dennett: Algının Evrimi izle

Bebekler neden sevimlidir? Pasta neden tatlıdır? Filozof Dan Dennet'in "Şirin, seksi, tatlı ve komik" şeylerin nedeni hakkında evrim kaynaklı alışılmadık cevapları var. Ayrıca Metthew Hurley'in şakaların neden komik olduguna dair bir teorisi de var.

BBC: WALKING WITH BEASTS izle

BBC: Hayvanlarla Yaşamak:

160 milyon yıl önce dünya dinazorlarca yönetilirdi. Gölgeleri altında yaşarken hayvan grupları, birbirlerinden daha fazla farklılaşamamışlardı. Küçük tüylü memeli olarak adlandırılan yaratıklar bizim atalarımızdır. 65 milyon yıl önce volkanik aktiviteler atmosfere zehir vermeye başlamıştı. Son dinazorların kaçınılmaz cezaları uzaydan gelirken, zaten bu hasta gezegenin üstünde yaşıyorlardı. 10 km çapında bir meteor yeryüzüne çarptığında dinazorlaron hükümdarlığının sonuna işaret etmişti. Bu belgesel bundan sonra ne olduğunu anlatmaktadır.

BBC: DARWIN'S STRUGGLE izle

Darwin'in Mücadelesi Doğal Seçilimin Evrimi:

1859 yazının sonlarına doğru Charles Darwin en önemli çalışmasına son noktayı koymuştu: Türlerin Kökeni. Ama tüm dikkati hala Beagle gemisi ile yaptığı, ünlü yolculuğunda ziyaret ettiği egzotik adalardaydı. Evinin bahçesindeki bir tümsek ona, gezegenimizdeki yaşam çeşitliliğini açıklama getireceği metaforu sağlayacaktı. Darwin doğaya yeni bir bakış açısı getirmiş, türlerin yaratıcının rehberliğinden bağımsız geliştiğini iddia etmişti. Oysa dünyadaki yerleşik inanç bunun tam tersiydi.

Bu Darwin'in 20 yıl boğuştuğu bir sırdı. 20 yıl boyunca kendine daima destek olan eşi Emma, Darwin'in geleneksel inançlara meydan okuduğu için lanetleneceğinden korkuyordu. Birlikte 20 yıl sürecek ve kendilerini zayıf düşürecek hastalıklarla, şüphelerle ve ailevi travmalarla boğuşacaklardı.

Charles Darwin'in hayatını ve ünlü başyapıtı Türlerin Kökeni kitabını merkez alarak, Darwin'in aile hayatı ile doğal seleksiyon üzerine oluşan düşüncelerini ele alan ve etkili bir şekilde bunları izleyiciye yansıtan güzel bir BBC belgeseli.

BBC: THE LINK UNCOVERING OUR EARLIEST ANCESTOR izle / torrent

Halka: En Eski Atamıza Mı Işık Tutuyor?

Prosimiyenler ve antropoidler olarak iki dala ayrıldığı evrimimiz açısından oldukça can alıcı bir noktadan geliyor Ida fosili. Jørn ve ekibi, şu an, en eksi ve en eksiksiz atamızı keşfettiklerine inanıyorlar. Farklı etnik gruplara ayrılmamızdan çok önce meydana gelen insan evriminin ilk halkası.

Darwin'in insanoğlunun hayvanlar aleminin bir üyesi olduğu savının üzerinden tam 150 yıl geçmişken, nihayet şimdi bizleri sadece maymunlar ve insansılara değil bütün hayvanlar alemine bağlayan eksik halka bulunmuş oldu. Prosimiyenler ve antropoidler arasında 47 milyon yıllık bir kayıp halkanın fosili: Ida. Ki bu güne kadar prosimiyenleri ve antropoidleri (önmaymunlar ve maymunlar) ayrı ayrı kategorize ediyorduk. Bu lemur-maymun fosili insanoğlunu tüm diğer canlılara bağlayan ve bu güne kadar bulunmuş en eksiksiz primat fosili. İnsanın kökenine ışık tutan bir kayıp halka.

Üst düzey bilim insanlarından oluşan bir ekip; iki yıldır büyük bir gizlilik içinde nadide bir fosili inceliyordu. Muhtemelen önümüzdeki yüzyıl boyunca bütün ders kitaplarında yer alacak türde bir fosil. En eski primat atalarımızdan biri olduğunu düşünüyorlar. Rossetta Taşı'nın keşfine eş değerde bir buluş bu. Zira önceden ilişkilendirmekte zorlandığımız parçaları bir araya getiriyor. Buldukları Ida adındaki fosil en yaşlı ve en eksiksiz lemur-maymun atamıza ait. Bugüne kadar gördüğümüz bütün fosillerden daha fazla bilgi barındırıyor. Kimisine göre bu çalışmadan sonra bir meteor taşı çarpmış kadar sarsılacak dünya.

  

NG: WAS DARWIN WRONG? izle

National Geagraphic: Darwin Yanılıyor Muydu?

Tarihin en çok tartışılan olgularından biri olmuştur: Evrim. Ve kuşkusuz Darwin de öyle... İlk ortaya çıkışından bu yana büyük saldırılara ve psikolojik manipülasyonlara uğrayan evrim, artık kaçınılmaz bir gerçeklik kazanmış durumda. Ve insanlara yalanlar uyduranlar şimdi kaçamaklar kurmakta. Artık bilimsel bir bilginin evrimden bağımsız olamayacağı bilimin tüm disiplinlerinde kabul görmekte ve işlevselliğini kazanmaktadır.

Ve şimdi bu bilimsel olguyu eğrisi ve doğrusuyla tekrardan gözden geçirelim tüm objektifliğiyle birlikte. Evrim bilimsel bir gerçeklik midir yoksa Darwin yanılıyor muydu? National Geographic'in Was Darwin Wrong?/Darwin Yanılıyor Muydu? belgeselinin yanı sıra BBC'nin yine aynı paralellikte olan belgeseli What Darwin Didn't Know?/Darwin'in Bilmedikleri belgeselini de izleyebilirsiniz daha önceki kayıtlardan.

Facebook: Aşağıdan ''Gönderinin Aslını Gör''ü tıklayın!

BBC: GALAPAGOS izle

Galapagos Adaları, Büyük Okyanusu'nun batısında Ekvador’a bağlı takımadalardır. Uzak ve izole bir konumda üst üste binmiş lav akıntılarından oluşan Galapagos Adaları'nda hala etkinliğini sürdüren çok sayıda yanardağ vardır. Yüksek yanardağlar, kraterler ve yarıklar, adanın sarp ve engebeli yapısını daha da belirginleştirir. Değişik iklim özellikleri ve yeryüzü şekilleri ile sadece bu adalarda görülen binlerce tür bitki ve hayvan mevcuttur.

Galapagos Adalarını 1535′te, Peru’ya gitmekte olan Panama piskoposu Tomas de Berlanga keşfetti. Ama İnka çanak çömlekleri üzerindeki resimlerin gösterdiğine göre, İspanyol egemenliği öncesinde Güney Amerika Yerlileri bu adalara uğramıştı. Uzun yıllar boyunca korsanların sığınak olarak kullandığı adalar, ancak 1832′de Ekvador tarafından ilhak edildikten sonra yerleşime açıldı. Charles Darwin’in 1835′ye bölgeyi ziyaret etmesi adalara dünya çapında ün kazandırdı.

Born Of Fire

The Islands That Changed The World

Forces of Change

Facebook: Aşağıdan ''Gönderinin Aslını Gör''ü tıklayın!

BBC: WHAT DARWIN DIDN'T KNOW izle / torrent

BBC: Darwin'in Bilmedikleri

Tarihin en çok tartışılan olgularından biri olan evrime nesnel bir bakış. Yol gösterici bu bilim insanı Charles Darwin zamanının çok mu ötesindeydi, yoksa Charles Darwin yanılıyor olabilir mi? Bilim bugün eriştiği noktada evrimi nasıl yorumluyor?

"Saymanın mümkün olduğundan çok daha fazla türle enfes çeşitliliğe sahip, bir dünyada yaşıyoruz. Burada, Malawi gölündeki, başka hiç bir yerde bulunmayan yüzlerce farklı balık gibi mesela. Neden bu kadar çoklar? Peki ya neden bu kadar farklılar? Charles Darwin, "Türlerin Kökenini" 150 yıl önce yayınladı. Ve bu tek müthiş kitapta, doğru soruyu sordu, ve doğru cevabı verdi. "Bütün bu çeşitlilik nereden geliyor" diye sordu Darwin. Ve "Evrimin ürünü olmalı." cevabını verdi. "Türlerin ortaya çıkmasına neden olan, başka türlerdir, bunu yapmak için de değişirler" fikrini savundu. Minik ve tatlı bir eğime sahip, ama yeterli zaman verilince sonuçları olağanüstü olabilen değişimler. Darwin'in, dünyadaki yaşam hakkındaki açıklaması bu gün ayan beyan hale gelecek kadar baştan çıkarıcı ve sade."

  

HC: CHARLES DARWIN izle

The History Channel: Charles Darwin

Charles Darwin 1809'da Birminhan'da hali vakti yerinde bir ailenin çocuğu olarak doğdu. 16 yaşında tıp eğitimi görmesi için Eidinburgh Üniversitesi'ne gönderildi. Ancak bu konu ilgisini çekmediği için babası ona rahip olmasını ve bu amaçla Cambridge Üniversitesi'de öğrenim görmesini önerdi. Bununla birlikte Charles'i en çok ilgilendiren konu doğa tarihiydi. Cambridge'de öğretim görevlisi olan Joseph S. Henslow'la tanıştı ve daha sonra da dost oldu. Darwin, Henslow'un sayesinde Güney Amerika kıyılarına yapılan resmi keşif gezisine katılma imkanı buldu. Yine bu dönemde Darwin'in doğa bilim görüşlerini etkileyen bir başka şey de Alexander von Humboldt'un kitaplarıdır. Humboldt'un kitapları ona kendi deyimiyle doğabiliminin soylu yapısına bir katkıda bulunma isteğini uyandırdı. Darwin, bu bağlamda 27 Aralık'ta başlayacak ve 5 yıl sürecek bir deniz yolculuğuna çıktı.

Charles Darwin, yolculuk dönüşü zooloji ve jeoloji konusundaki incelemelerini ve yolculuk günlüğünü yayınladığında tüm serüven başlamış olacaktı. Artık o hem bilim adına bir dönüm noktasıydı. Darwin hakkında düşünmeden önce onu tanımak için iyi bir kaynak.

NG: FINDING THE ORIGIN OF LIFE izle

National Geagraphic: Hayatın Kökenini Bulmak

Dünyadaki hayat uzun süre öncesine dayanır. Peki ama ilk olarak nasıl başladı ve neden burada başladı? Kimi biliminsanları meteor yağmurlarıyla geldiğine inanıyor, kimi ilk çağlarda buzullarda bağladığına. Bir biliminsanı 1953'de bu soruya yanıt verdiğinde dünyayı sarsmıştı. Yanıt ''ilkel kahverengi çorba''ydı. Bu belgeselde biliminsanları bu teorilerini ispatlamaya çalışarak yaşamın nasıl başladığını anlamaya çalışıyor: Yaşamı kendileri yaratarak.

Facebook: Aşağıdan ''Gönderinin Aslını Gör''ü tıklayın!

BBC: CHARLES DARWIN AND THE TREE OF LIFE izle / torrent

Charles Darwin ve Yaşam Ağacı

David Attenborough tarafından sunulan ve Evrim Teorisi'nin ortaya çıkışını, gelişimini (evrimini) ve kanıtlarını içeren özellikle sade anlatımı ile herkesin evrimi anlamasını sağlayabilecek düzeyde yapılmış bir belgesel. Belgesel yaklaşık 1 saatte olabildiğince öz bir şekilde ve yararlı görseller ile derdini anlatmaya çalışmış, ki çok da güzel anlatmış. Evrimin yanı sıra Darwin'in seyahatleri boyunca tuttuğu notlar ve ''Evrim Teorisi''ni şekillendirmesini anlatılmış. Belgesel teoriyi oluşturan her türlü detaydan Darwin'in Galapagos adalarına gitmesine kadar birçok bilgiyi de içeriyor.

  

BBC: JUST SO DARWIN izle

Çocuklar İçin Evrim

BBC'nin "Just So Darwin" adıyla hazırladığı bu çizgi dizi, evrimsel bir bakış açısıyla, hayvanlar alemini merak uyandırıcı hikayeler ve dikkat çekici animasyonlar eşliğinde anlatıyor. Bu seri 12 bölümden oluşuyor. Her ne kadar çocuklar için olsa da evrim mekanizmasının işleyişine dair güzel bilgiler ve doyurucu bilgiler içermesi bakımından her insan için keyif verici bir yapım.

Hayvanlar kendilerini yırtıcılara karşı nasıl korur?






Kamuflaj nedir?

Hayvanlar arasındaki saklambaç yarışmasında kim birinci olabilir? Tabii ki sopa böceği. Birikimli seçilim sayesinde sopa böceği bir ağaç dalından ayırt edilemeyecek kadar usta bir kamuflajcı haline gelmiştir. Ancak bu onu saklanmakta mükkemmel mi kılmıştır? Elbette ki hayır. Doğada onu da fark edecek avcılar vardır.

Dünyadaki en büyük kuş hangisidir?

Bir kuşun uçamamasına rağmen neden kanatları vardır? Bunun cevabı evrimin kör, tasarımsız bir süreç olmasında saklı. Çok uzun zaman önce uçabilen devekuşları, bedensel olarak giderek büyüdüklerinde kanatları kullanılmaz hale gelmiş ve hızlı koşmak gibi daha farklı özellikleri avantajlı konuma geçirmişlerdir.

Sudaki en iyi avcı hangisidir?

Timsahlar vahşi avcılar olsa da ebeveynlik konusunda yavrularına karşı oldukça naziklerdir. Hikayemizdeki küçük timsah da, kertenkele arkadaşına karşı dürüstlüğüyle adeta "timsah gözyaşı dökmek" deyimini yalanlıyor.

Neden kaktüs çöllerin en verimli bitkisidir?

Gövdeleri etli, yassılaşmış ve sulu olan bu canlıların, doğal seçilim sonucu ortama uyumu büyüleyici! Dikenleri su kaybını en aza indirmek için sivri! Diğer bir özellik ise mumlu bir gövde. Çölün besleyici, bu devasa su tanklarına şaşıracaksınız!

Develer neden çölde yaşamaya uygundur?

Çölde gördüğümüz tek memeli hayvanın deve olmasına şaşırmamamız gerek. Çünkü çevrelerine yeterince uyum sağlayıcı adaptasyonlara sahip olmayan organizmalar ya bulundukları ortamdan gitmek zorunda kalırlar ya da soyları tükenir. Çölde at göremeyiz. Neden mi? Yağ deposu hörgücü, ısıya dayanıklı kürkü, kum fırtınalarında gözlerini koruyan uzun kirpikleri, kuma batmayan geniş tabanlı ayaklarının olması develerin çöl yaşantısına adaptasyonunu kolaylaştırmıştır.

Boz ayılar neden kutup ayılarına evrildi?

Bir canlının bulunduğu ortamda yaşama ve üreme şansını arttıran tüm özelliklere "adaptasyon" denir. Bu durumda kutup ayıları için ne söyleyebiliriz? Kutup ayılarının beyaz kürklü olması, deri altı yağ tabakalarının kalın olması, kulak, burun ve kuyruk gibi uzantılarının kısa oluşu soğuk kutup iklimi için mükemmel adaptasyonlardır!

Neden kaplumbağalar birbirinden farklı?

Bütün canlılar yaşadıkları ortama uyum sağlar, buna adaptasyon denir. Denizin akıntılarına kapılıp başka yerlere taşınan kaplumbağaların da yeni evlerine uyum sağlamaları gerekiyormuş. Kimisi yüksek dallardaki lezzetli bitkileri yemek için daha uzun boyun, daha uzun bacak ve hatta farklı şekilde kabuklar oluşturacak şekilde evrimleşmiş, bazıları da o kadar güzel yerlere düşmüş ki kocaman olmuşlar. Evrim, her kaplumbağanın yeni evinde rahat yaşamasını sağlayacak şekilde vücutlarında değişikliğe sebep olmuş ve sonunda bir zamanlar aynı yerde yaşarken birbirinine tıpatıp benzeyen kaplumbağalar uzun bir evrim süreciyle farklılaşmışlar.

Zürafaların neden uzun boyunları var?

Her hayvan bulunduğu ortamda en iyi şekilde hayatta kalacak şekilde evrimleşir. Kendisini korumak için özel bir yeteneği yoksa ve başka hayvanlarla paylaşmak zorunda olduğu yiyecekleri elinde tutamıyorsa, aç kalmamak için başka özellikler geliştirmek zorunda kalır. Fillerin iri cüsseleri, antilopların boynuzları olduğu için zürafanın elinden yiyeceğini ratatlıkla alabilirler, oysa zürafanın böyle bir şansı yoktur. Bu nedenle evrim sürecinde uzayan boynu sayesinde, fillerin ve antilopların zorbalığından kurtulmuştur. Ancak çoğu kez yanlış anlaşıldığı gibi zürafaların yüksek dallara ulaşmak için boyunlarını uzattıkları ve bu özelliklerini sonraki kuşaklara aktardıkları yanılgısına düşülmemeli. Bu Lamarck'çı evrimdir ve Darwin'in doğal seçilimiyle yanlış olduğu gösterilmiştir. Darwin'e göre daha uzun boylu varyasyonlar hayatta kalmakta, kısa boylular elenmekte ve uzun zaman zarfında toplulukta en uzun boylu zürafalar hakim konuma gelmektedir.

Filin hortumu ne işe yarar?

Fillerin elleri yok, ama ellere de ihtiyaçları yok. Ağır nesneleri kaldırmaktan, su fışkırtmaya pek çok işi hortumlarıyla hallediyorlar. Evrim fillere adeta bir İsveç çakısı sağlamış.

Yalnız George neden bu kadar yalnız?

O, adına belgeseller bile çekilen, dünyanın en meşhur hem de en yalnız kara kaplumbağası. Çünkü dünyada Galapagos Takımadaları'ndan biri olan, Pinta Adası'nda yaşayan Yalnız George'dan başka, bu adaya özgü türün bir örneği yok. İnsanların adalarına ayak basmasıyla, bu canlıların soyları da insanların açgözlülüğü yüzünden tehlikeye girmiş, yanlarında getirdikleri keçiler yüzünden besin kaynakları tükenmiş ve kimisinin hayatı insanların sofralarında son bulmuştur.

Ornitorenkin neden bu kadar sıradışı görünümü var?

Ornitorenk, ördeğe benzer gagası, kunduza benzer kuyruğu ve köstebeğe benzer pençeleriyle şakacı, adeta kör bir terzinin elinden çıkmışa benziyor. Ama şüphesiz öyle değil. Bize ne kadar olağandışı, hatta gülünç görünse de onlar için bu bedensel özellikler son derece hayati önem taşıyor. Konu bedensel özellikler olunca kimi canlılar için estetik, ornitorenk gibi canlılar içinse işlevsellik önem kazanıyor.

Richard Dawkins: Neden Hala Maymunlar Var? izle

Why are there still Chimpanzees?

Richard Dawkins: İnsanlar sık sık bana, "eğer şempanzelerden geldiysek, neden hala şempanzeler var" diye soruyorlar. Aslında şempanzelerden gelmiyoruz. İki tür de 6 milyon yıl önce şu noktada yaşamış olan bir Ortak Ata'dan geliyor. Bu Ortak Ata daha sonra iki dala ayrılıyor; biri biz insanlara, diğeri ise şempanzelere ayrılıyor. Bu dal daha sonra bonobolara ve şempanzelere ayrılıyor. Hepimiz kuzeniz, şempanzeden gelmiyoruz.

BBC: THE BLIND WATCHMAKER izle

Kör Saatçi

Canlıların mükemmellik yanılsaması ve karmaşıklığı hem saygıyı hem de derin bir soruyu hak ediyor: Böylesine karmaşık canlılar nasıl var oldu? Kimileri her şeyi tasarlayan bir yaratıcının olduğuna inanıyor, kimileri de karmaşık canlıların rastlantı eseri ortaya çıkabilecek kadar basit olan organizmalardan evrimleşerek oluştuğunu savunuyor... Gen Bencildir kitabıyla tanıdığımız evrimci biyolog ve zooloji profesörü olan Richard Dawkins, doğal seçilim yoluyla gerçekleşen evrimin yaşamın karmaşık tasarımını açıklayan tek kuram olduğunu düşünüyor. Kör Saatçi bu düşüncenin kuvvetli ışığında yazılmış, söylemek istediğini berrak bir biçimde söyleyen, anlatan, öğreten bir kitap; ama hepsinden de öte, bütün iyi kitapların yaptığını yapıp kafa karıştıran, soru sorduran bir kitap... Şimdi de Richard Dawkins'in bu kitabının görsel haliyle yani belgesel dökümanıyla karşı karşıyayız.

BBC: ARE WE STILL EVOLVING? izle

BBC: Evrimimiz Hâlâ Devam Ediyor Mu?

Belgeselin adından da anlaşılacağı üzere insanlığın günümüzde evriminin devam edip etmediği sorusundan yola çıkılıyor.

Özellikle yakın zamandan bu yana insanların bir şekilde evrilip yeni özellikler kazanıp kazanmadığı sorgulanıyor. Bunun için evrimin ne hızda yol aldığı inceleniyor. Bununla birlikte insan tarihindeki kültürel değişimin insan evrimini etkileyip etkilemediği, bir etki varsa ne yönde olduğu araştırılıyor.

Günümüzdeki teknolojik ve bilimsel gelişmeler ışığında evrim daha modern bir şekilde inceleniyor ve doğal seçilimin gelişen tıp ve mühendislik sonucu etkisizleşip etkisizleşmediği irdeleniyor.

1 saat süren belgesel, oldukça az ve öz -hatta çarpıcı- bir şekilde insan evriminin nasıl gerçekleşip, özellikle şu an ne aşamada olduğunu ve gelecekte bizleri nelerin beklediğini anlatma konusunda gayet başarılı.

BBC: WALKING WITH CAVEMEN izle

BBC: Mağara Adamı

Milyonlarca yıl önce yaşanmış hayatlara, ölüme ve dramaya tanık olun. İnsan evriminin inanılmaz tarihi gözler önüne seriliyor. Bu eşsiz seri bize en iyi özelliğimizin güçlü karışımının tüm dünyaya hükmeden bir hayvan üretmek için nasıl bir araya geldiğini anlatıyor. Bu hayvan türü tabii ki biziz: Homo sapienler. Bu diziyle atalarımızla birlikte bir yolculuk yapma şansı elde ediyoruz.

Yolculukta, bilgisayar grafikleri ve yeni dijital teknolojinin yardımıyla atalarımızın yaşadığı çevreyi yeniden yaratacak, özel efektler, protez ve makyaj teknikleriyle titizlikle çalışılmış, yeniden yapılandırılmış bilimsel bir çalışmayla karşılaşacaksınız.

Mağara Adamı, tarih öncesi dönemi keşfetmemiz için size bir şans verirken primat atalarımızın bugün bile hala içimizde yaşadığını gözler önüne seriyor. Bu filmle, bizi bugün olduğumuz hele dönüştüren kilit özelliği fark edeceksiniz: İki ayaklı hayvanın nasıl becerilerle donanmış bir hale geldiğini, nasıl hayatta kalabilmek için daha iyi bir donanım geliştirdiğine tanık olacaksınız. Daha sonra birbirimizin düşüncelerine ve duygularına nasıl ilgi duymaya başladığımız ve sonunda da ortak başarımızdaki en önemli faktörü açığa çıkacak: Hayal Gücü.

I The Ape That Stood Up

II What A Whopper

III Where We Come From

IV The Survivors